info@drnafisi.com   021-22852250

انواع كیست سینه در زنان و روش های درمان آن

شاید شما هم جزو آن دسته از خانم ها باشید که وجود توده و برجستگی هایی را در سینه خود احساس کرده اند. این توده ها اغلب با لمس، قابل تشخیص هستند و پس از تشخیص تا گرفتن نتایج سونوگرافی و آزمایشات ممکن است شما را دچار تشویش و نگرانی کنند. حال باید بدانیم این توده ها یا به اصطلاح کیست ها چیستند؟ آیا کیست های سینه ارثی هستند؟ آیا درمانی برای کیست سینه وجود دارد؟ در ادامه مقاله با ما همراه باشید تا به پاسخ این سوالات دست یابید.

کیست پستان چیست؟

اکثر خانم ها در طول زندگی خود ممکن است حداقل یک بار کیست سینه را تجربه کنند. کیست در واقع فضایی داخل سینه است که دیواره بسیار نازکی دارد و درون آن مایعی زلال و صاف قرار دارد. کیست ها در اندازه های مختلف به وجود می آیند اما اغلب آن ها کوچک هستند. توجه داشته باشید که بزرگ بودن کیست دلیلی بر خطرناک بودن آن نیست.

علل تشکیل کیست سینه

اگر بخواهیم به صورت کلی دلیلی برای ایجاد کیست سینه در افراد بیان کنیم به این صورت است که تغییرات هورمونی که در تخمدان های خانم ها ایجاد می شود، باعث واکنشی در بافت پستان شده که تغییرات ظاهری را در سینه به همراه دارد. این تغییرات هورمونی باعث ایجاد تورم، برآمدگی و درد شدید در پستان می شود. البته این تغییرات هورمونی دلیلی اصلی تشکیل کیست سینه در افراد نیست بلکه ممکن است یک عامل تحریک کننده دیگر در خانم ها وجود داشته باشد.

آیا وجود کیست های سینه طبیعی است؟

به صورت علمی و تخصصی سینه خانم ها متشکل از قسمت هایی است که به آن ها لوب می گویند. در واقع این لوب ها محتوای داخل بافت های سینه هستند و یا به زبان ساده تر بافت های ریز غدد در سینه خانم ها را تشکیل می دهند. اگر بخواهیم به صورت ظاهری این لوب ها را شرح دهیم همانند مهره های یک تسبیح به هم چسبیده و در کنار هم قرار گرفته اند. لوب های تشکیل دهنده بافت های سینه، به قسمت های کوچک تری تقسیم می شوند که به آن ها لوبول گفته می شود. وظیفه این لوبول ها تولید شیر در دوران بارداری و شیر دهی است. این غدد شیردهی توسط یک بافت از چربی و فیبروز حمایت و محافظت می گردد. به گفته پزشکان ممکن است یکی دیگر از دلایل ایجاد کیست در سینه خانم ها تجمع آب در درون این غده ها باشد.

 انواع کیست سینه

کیست پستان را می توان به دو نوع ساده و کمپلکس تقسیم کرد که در ادامه در مورد آن ها توصیحاتی را ارائه می دهیم.

کیست های سینه چه بزرگ چه کوچک جزو کیست های ساده به شمار می روند و هیچ خطری برای فرد ندارد و گاهی ممکن است کمی موجب درد شوند.

کیست های کمپلکس با کیست های ساده تفاوت دارند. این کیست ها اغلب دیواره ضخیمی داشته و به شکل توده ای کاملا قابل لمس هستند. البته کیست های کمپلکس همیشه خطرساز نبوده اما بی خطر هم نیستند و باید با نمونه برداری، آزمایشات و معاینات لازم تشخیص داده شوند تا درمان به سرعت آغاز گردد.

انواع کیست سینه از لحاظ اندازه

همانطور که در قسمت های بالاتر بیان کردیم کیست های سینه دارای انواع متفاوتی هستند اما از نظر اندازه هم این کیست ها با یکدیگر متفاوت بوده و به دو دسته تقسیم می شوند که در قسمت زیر انواع آن را بیان می کنیم.

در نتایج آزمایشات تصویربرداری مانند ماموگرافی و سونوگرافی مشخص می شوند. ولی آنقدر کوچک هستند که لمس فیزیکی آن ها ناممکن است.

به اندازه ای بزرگ هستند که می توان به راحتی آن ها را لمس کرد و قطری حدود 2 سانتی متر یا بیشتر دارند.

نکته قابل ذکر برای خانم هایی که دچار کیست سینه شده اند این است که علائم کیست سینه بعد از دوران یائسگی و یا در دوره شروع سن یائسگی از بین خواهد رفت. زیرا همانطور که بیان شد یکی از دلایل ایجاد کیست سینه ترشح هورمون در خانم ها است که با شروع سن یائسگی، تولید این هورمون ها کاهش می یابد. در نتیجه به مرور زمان علائم کیست سینه از بین می رود. حتی گاهی اوقات کیست سینه در برخی از خانم ها نیز از بین می رود شده است.

چه افرادی بیشتر درگیر کیست پستان می شوند؟

کیست سینه ممکن است در همه خانم ها ایجاد شود. زیرا یکی از دلایل ایجاد این کیست وجود هورمون های زنانه است. اما بیشترین رده سنی که این بیماری برای آن ها شایع است، سن بین 30 تا 50 سال است. قرص های ضدبارداری می توانند علائم شما را کاهش دهند و هورمون درمانی می تواند موجب افزایش این علائم شود.

تفاوت کیست سینه با توده

همانطور که بیان شد فیبروکیستیک کیسه های پر از مایع ایجاد شده در سینه های خانم ها است که ممکن است در سایزهای کوچک و بزرگ با ضخامت های متفاوت ایجاد شود. هر کدام از این کیست های ایجاد شده در سینه خانم ها در افراد مختلف از نوع متفاوت است. کیست سینه در هر سنی ممکن است در خانم ها بروز کند اما با شروع دوران یائسگی، این کیست ها به مرور زمان از بین رفته یا دیگر علائمی از خود نشان نخواهند داد.

آیا فیبروکیستیک ها درد دارند؟

در مقابل بیماری دیگری که ممکن است در سینه خانم ها به وجود آید تومور و یا توده است که با کیست های سینه تفاوت دارد. تفاوت اصلی این دو بیماری در مدت زمان بروز آن در افراد است. همانطور که بیان شد کیست سینه در دوران یائسگی از بین رفته و یا کمرنگ می شود. اما تومور یا توده در سینه به این صورت نبوده و با تشکیل در سینه، باعث ایجاد تغییر در بافت ها و هورمون استروژن و پروژسترون در طول سیکل قاعدگی می شود. همین تغییرات باعث ایجاد آسیب های جدی به سینه خواهد شد. توده و یا تومور به دو نوع تومور خوش خیم پستان و تومور بدخیم تقسیم می شوند.

علائم کیست سینه

همانطور که بیان کردیم کیست سینه، کیسه هایی پر از مایه در اندازه های متفاوت است که در یک یا هر دو سینه افراد به وجود خواهد آمد. بنابراین همانطور که بیان شد کیست ها دارای اندازه های متفاوتی اند که برخی از آن ها اگر بسیار بزرگ شده باشند، ظاهر سینه را تغییر داده و با چشم هم قابل مشاهده هستند. اما کیست هایی که سایز کوچک تری دارند در واقع با چشم قابل مشاهده نبوده و تغییری در ظاهر سینه ایجاد نخواهند کرد. بلکه تنها با لمس کردن ناحیه می توان به وجود کیست در سینه پی برد. البته برخی از این کیست ها حتی قابل لمس هم نبوده و باید مورد معاینه پزشک قرار بگیرند تا تشخیص داده شوند که چه نوع کیستی و در چه اندازه ای است. برخی از علائم کیست ها به شرح زیر است:

  1. ایجاد تورم یا برآمدگی صاف، متحرک یا بیضی شکل در ظاهر سینه
  2. احساس درد در سینه
  3. احساس درد در ناحیه زیر بغل
  4. فرورفتگی یا صاف شدن نوک سینه ها
  5. ایجاد ترشحات و خروج ترشحات شفاف و یا زرد رنگ مایل به قهوه ای از نوک سینه
  6. اگر مایعات قرمز رنگ یا خونی از نوک پستان شما بیرون بیاید، فوراً به پزشک مراجعه کنید، زیرا این ممکن است نشانه سرطان پستان باشد.

 ذکر این نکته برای خانم هایی که مبتلا به کیست سینه یا فیبروکیستیک شده اند الزامی است. داشتن کیست سینه به هیچ عنوان زمینه ساز بروز سرطان پستان نبوده و عاملی برای افزایش ایجاد سرطان سینه در افراد نخواهد بود. اما اگر خانم هایی که مبتلا به فیبروکیستیک شده اند متوجه ایجاد تغییرات در کیست های خود شوند و یا احساس کنند قطر یا سایز آن ها افزایش یافته است باید به یک جراح پستان خوب مراجعه کنند، تحت نظر قرار بگیرند و برای اطمینان از اینکه این کیست ها خطرساز نیستند، آزمایشات و چکاپ های لازم را انجام دهند.

آیا کیست سینه در شیردهی اختلال ایجاد می کند؟

در صورتی که سونوگرافی و رادیولوژی ساده بودن کیست ها را تایید کند هیچ خطری متوجه مادر و جنین نمی شود و در بارداری و شیردهی نیز اختلالی ایجاد نمی کند. در این میان ذکر این نکته الزامی است که در دوران بارداری به دلیل افزایش ترشح هورمون های بدن ممکن است اندازه این کیست ها کمی بزرگ تر شود.

البته ممکن است برخی از این کیست ها در قسمت نوک سینه مادر قرار داشته باشد و با مکیدن نوک سینه توسط نوزاد مادر کمی احساس درد داشته باشد. اما جایی برای نگرانی وجود ندارد. مادر در صورت تمایل می تواند توسط یک فوق تخصص پستان و با روش های مخصوص این کیست ها را خالی کند.

روش های دقیق برای تشخیص کیست سینه

برای تشخیص کیست سینه راه های متفاوتی وجود دارد. اگر فردی متوجه تغییر ناگهانی در سایز سینه های خود و یا در سایز یکی از سینه های خود شود و یا علائمی مانند درد در ناحیه سینه و یا در زیر بغل خود احساس کرد باید نزد پزشک و متخصص زنان مراجعه کند تا معاینات لازم برای فرد انجام شود.

تشخیص کیست سینه با روش هایی همانند: معاینه پستان ها، تصویربرداری ماموگرافی و سونوگرافی و آسپرسیون با استفاده از سوزن ظریف یا نمونه برداری پستان امکان پذیر خواهد بود. که ما در این قسمت از مقاله قصد داریم درباره هر کدام از این روش ها برای شما عزیزان توضیحات مختصری را ارائه دهیم.

معاینه پستان

اولین روشی که پزشکان برای تشخیص وجود کیست در سینه خانم ها انجام خواهند داد معاینه پستان های آن ها است. در واقع پزشک پس از صحبت درباره علائم و سوابق بیماری و کسب اطلاعات کافی در رابطه با سوابق پزشکی بیمار ابتدا شروع به معاینه فیزیکی خواهد کرد. پزشک با این روش مطمئن می شود که توده و کیستی در سینه خانم ها وجود دارد یا خیر و برای تشخیص دقیق و مشخص کردن نوع کیست، باید برای فرد بیمار آزمایشات لازم را تجویز کند.

تصویربرداری

در صورت تشخیص وجود توده های غیرمعمول، پزشک ممکن است آزمایشات زیر را تجویز کند:

کیست های بزرگ و خوشه های متصل کیست های کوچک معمولاً به وسیله ماموگرافی شناسایی می شوند. اما ماموگرافی غالباً قادر به تشخیص میکروکیست ها یا کیست های بزرگ تر نخواهد بود و نیاز است که از روش های دیگر برای تشخیص این کیست ها استفاده شود.

این آزمایش می تواند به پزشک شما در تشخیص منسجم یا پر از مایع بودن توده کمک کند. توده های مسنجم به احتمال زیاد، توده های غیر سرطانی مانند فیبروآدنوما هستند اما گاهی نیز می توانند توده های سرطانی باشند.

گاهی ممکن است که کیست های موجود در سینه منجسم باشند و علائم غیر معمولی در فرد ایجاد کنند. در این صورت پزشک نمونه برداری از سینه و کیست های موجود را تجویز می کند. به این روش تشخیصی، بیوپسی یا نمونه برداری آزمایشگاهی گفته می شود.

آسپراسیون با استفاده از نیدل مخصوص

در این روش، پزشک با استفاده از یک سوزن مخصوص نازک، مایع درون کیست ها را تخلیه می کند. معمولاً برای هدایت دقیق سوزن به محل کیست از سونوگرافی به طور همزمان استفاده می شود. در صورتی که مایع خارج شده از توده پستانی سبب تخلیه کیست و از بین رفتن آن شود، پزشک سایر کیست ها را نیز با استفاده از همین روش تخلیه می کند. البته آسپراسیون بیشتر یک روش درمانی محسوب می شود تا یک روش تشخیصی.

درمان کیست سینه در زنان

بسیاری از خانم ها پس از با خبر شدن از وجود کیست در پستان خود نگران می شوند اما با انجام یک آزمایش و سونوگرافی ساده می توان از نوع این کسیت ها مطلع شد. از آنجایی که اکثر این کیست ها از نوع ساده هستند هیچ اقدام درمانی برای این کسیت ها نیاز نیست. گاهی به اصرار خود بیمار یا تشخیص پزشک برای فرد مبتلا به کیست سینه، قرص ویتامین E به بیمار تجویز می شود که این قرص هیچ خاصیت درمانی نداشته و فقط موجب تسکین درد بیمار می شود.

توضیحات دکتر نفیسی در مورد مصرف ویتامین E با وجود کیست های پستان

پیشگیری از تشکیل کیست سینه

همانطور که ذکر شد کیست سینه از ترشح هورمون های تخمدان به وجود می آید اما نمی توان مانع ترشح آن ها شد، بنابراین توصیه می شود خانم هایی که کیست سینه ندارند سالی یک بار و افرادی که کیست سینه دارند هر شش ماه یک بار نسبت به انجام سونوگرافی سینه اقدام کنند.

معاینه پستان در منزل یکی دیگر از روش های تشخیص کیست سینه است. خانم ها در منزل می توانند به محض مشاهده هر گونه تغییرات به یک جراح سینه مراجعه کنند.

سوالات متداول در مورد کیست های پستان

نتیجه گیری

کیست پستان یکی از چندین مشکلی است که می تواند در سینه خانم ها ایجاد شود و با توجه به مطالب فوق با تومور یا توده های سرطانی تفاوت دارد. به منظور تشخیص به موقع کیست ها و پیشگیری از پیشرفت و رشد بیش از حد آن ها لازم است هر 6 ماه یا نهایتا 1 سال یک مرتبه اقدام به انجام تست های لازم کنید تا از سلامت خود مطمئن شوید.

تماس با دکتر ناهید نفیسی